Οι καιροί αλλάζουν…

tasos-petkouΓια κάποιους μπορεί να είναι άλλη μια από τις περίεργες συμπτώσεις της Ιστορίας. Για άλλους μπορεί να είναι αφορμή για βαθύτερο προβληματισμό. Το φετινό βραβείο Nobel λογοτεχνίας απονεμήθηκε στον Bob Dylan, τον Αμερικανοεβραίο τραγουδοποιό που ανέδειξε όσο κανείς άλλος τα ενδότερα της σύγχρονης Αμερικάνικης ψυχής. Τα τραγούδια του Dylan είναι μια περιπλάνηση από την απόλυτη ελευθεριότητα και την ολική αμφισβήτηση, στην βαθιά θρησκευτική αναζήτηση (ο ίδιος κατέληξε Χριστιανός) και την τυπικά αγγλοσαξωνική  υποταγή στον νικητή.

 

Το εμβληματικότερο ίσως τραγούδι του Dylan είναι το  “The times they are a changing” (οι καιροί αλλάζουν). Γράφτηκε στις αρχές του 60, τότε που ανδρώνονταν τα κοινωνικά κινήματα της Αμερικής ενάντια στις φυλετικές διακρίσεις, την καταστολή και τον σκληρό αντικομμουνισμό του MacCarthy, και υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και την ειρήνης. Τα κινήματα αυτά πυροδότησαν αντίστοιχους κοινωνικούς αγώνες στην Ευρώπη, όπως τον Μάη του 68 στη Γαλλία και αλλού, και έγιναν έμπνευση ακόμη και για την δική μας εξέγερση του Πολυτεχνείου λίγο αργότερα. Το παραπάνω τραγούδι έγινε ο διαχρονικός ύμνος της αντίστασης σε κάθε μορφής εξουσία, της ορμής των κοινωνικών κινημάτων και της φυσικής ανάγκης των νέων για αλλαγή και πρόοδο. Όντως οι καιροί άλλαζαν, και ο Dylan όπως και κάθε καλλιτέχνης της εποχής του, το ένιωθε καλά αυτό.

 

Και οι καιροί άλλαξαν, και περάσαν πάνω από πενήντα χρόνια από τότε που γράφτηκε το τραγούδι. Φτάσαμε αισίως στην αυγή του 2017 και ο κόσμος γύρω μας δεν είναι ακριβώς όπως τον ονειρεύτηκε η γενιά του Dylan. Σήμερα ο κόσμος συνεχίζει να αλλάζει, με ραγδαίους ρυθμούς μάλιστα, προς μια κατεύθυνση που σίγουρα μας προβληματίζει. Σήμερα – ποιός να το φανταζόταν! – αυτοί που φωνάζουν δυνατά “the times they are a changing” είναι οι οπαδοί του Brexit και του Trump! Σήμερα οι καιροί αλλάζουν προς την κατεύθυνση του εθνικισμού (και όχι του πατριωτισμού!), της ξενοφοβίας, της θρησκευτικής μισαλλοδοξίας (δυστυχώς ακόμη και από Χριστιανικούς πληθυσμούς) και της απαξίωσης της πολιτικής. Οτιδήποτε εμφανίζεται ως αντισυστημικό, καταγγελτικό και επιφανειακά φιλολαϊκό κερδίζει εύκολα την ευκαιρία να δοκιμαστεί σαν μια μορφή απάντησης στην τεράστια αποτυχία του μοντερνισμού και σαν αντίβαρο στην παγκοσμιοποίηση.

Την αλλαγή αυτή την ζήσαμε και στην Ελλάδα πριν δύο χρόνια περίπου. Αν είμαστε ειλικρινείς θα πρέπει να ομολογήσουμε ότι η ψήφος στον ΣΥΡΙΖΑ ή το περήφανο ΟΧΙ του δημοψηφίσματος είχε όλα τα χαρακτηριστικά της ψήφου στο Brexit ή στον Trump. Μόνο που οι Έλληνες, λόγω της θρησκείας τους κυρίως, έχουν γενικά αριστερές καταβολές. Την αλλαγή αυτή θα την περάσουν σύντομα σαν παιδική αρρώστια και όλοι οι Διαφωτισμένοι λαοί της Ευρώπης.

 

 

Είναι λίγα αυτά που μπορεί να κάνει κανείς όταν  ῾῾αλλάζουν οι καιροί῾῾ και το κοινωνικό ποτάμι παρασέρνει τα πάντα στο διάβα του. Θα γίνουν πολλά λάθη και πολλές υπερβολές. Όμως, αν προσπαθήσουμε να βρούμε κάτι το θετικό σε αυτήν την κοσμοϊστορική αλλαγή που ξεδιπλώνεται μπροστά στα μάτια μας, είναι η ανοιχτή πλέον αμφισβήτηση μερικών από τους πιο ισχυρούς πυλώνες της μεταμοντέρνας κοινωνίας μας. Η εμπιστοσύνη στην αλάνθαστη αγορά κλονίζεται. Η απομάγευση της ζωής με την αποβολή κάθε ιερού από αυτήν, δεν γεμίζει πλέον τον άνθρωπο. Η ῾῾θέληση για δύναμη῾῾του προφήτη του μοντερνισμού Nietsche, κούρασε και εξουθένωσε τις αδύναμες μάζες που κλειδώθηκαν έξω από τις δομές εξουσίας. Οι καιροί αλλάζουν λοιπόν και ο άνεμος της αλλαγής προκαλεί έντονες αναταράξεις. Προσδεθείτε …

 

 

Τάσος Πέτκου

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s